Khu vực eo biển Hormuz – “yết hầu” vận chuyển dầu mỏ của thế giới, vừa đón nhận một tín hiệu hạ nhiệt hiếm hoi khi Mỹ chính thức tuyên bố dỡ bỏ một phần lệnh phong tỏa hải quân. Quyết định này cho phép hàng chục tàu chở dầu và tàu thương mại bị mắc kẹt suốt nhiều tuần qua được tiếp tục hành trình, tạm thời giải tỏa cơn khát năng lượng và nỗi lo đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu.
Động thái nới lỏng chiến thuật
Việc Tổng thống Mỹ đưa ra quyết định này không mang ý nghĩa nhượng bộ chiến lược, mà là một nước đi mang tính chiến thuật cao. Thứ nhất, nó giúp Mỹ xoa dịu áp lực từ các đồng minh châu Âu và châu Á – những quốc gia đang chịu thiệt hại nặng nề nhất khi giá dầu thô có dấu hiệu leo thang vì tình trạng ách tắc. Thứ hai, nó tạo ra một “khoảng lùi” cần thiết để tránh một cuộc xung đột vũ trang trực diện và không thể kiểm soát tại Trung Đông.
Những “lằn ranh đỏ” không thể vượt qua
Song song với việc nới lỏng phong tỏa, Nhà Trắng đã đưa ra những tuyên bố vô cùng đanh thép, vạch rõ các “lằn ranh đỏ” với Tehran. Các điều kiện này bao gồm:
-
Yêu cầu Iran ngay lập tức ngừng các hoạt động làm giàu uranium vượt quá giới hạn cam kết, đồng thời mở cửa hoàn toàn cho các thanh sát viên của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA).
-
Chấm dứt việc cung cấp vũ khí, tài chính và huấn luyện cho các nhóm dân quân ủy nhiệm (proxy militias) đang hoạt động gây bất ổn tại Yemen, Lebanon và Syria.
Nếu Iran cố tình phớt lờ hoặc vượt qua các lằn ranh này, các biện pháp trừng phạt kinh tế khốc liệt nhất, thậm chí là các đòn tấn công phủ đầu vào các cơ sở hạt nhân, sẽ được kích hoạt. Bàn cờ địa chính trị Trung Đông hiện tại giống như một thùng thuốc súng, nơi cả Washington và Tehran đều đang chơi trò “mèo vờn chuột”, và chỉ một động thái tính toán sai lầm cũng đủ để châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng toàn cầu mới.